De zzp’er verdwijnt niet, maar goedkoop personeel wel
De zzp’er verdwijnt niet. Daar ben ik van overtuigd. Maar één ding staat vast: het tijdperk van goedkoop, flexibel en risicoloos personeel is voorbij.
Laatst sprak ik een agrarisch ondernemer in Midden‑Limburg. Al dertig jaar runt hij zijn bedrijf met de seizoenen mee. “Vroeger,” zei hij, “wist ik precies wie er op maandag op het erf stond. Tegenwoordig weet ik vooral wie er vrijdag weer weg is.” Jarenlang werkte hij met een vaste club zzp’ers. Dat liep soepel, totdat hij zich ging afvragen: doen we dit omdat het ondernemend is, of omdat het vooral goedkoper was?
“Tegenwoordig weet ik vooral wie er vrijdag weer weg is.”
Die vraag stellen nu veel ondernemers. De zzp’er was lange tijd de ideale oplossing. Snel inzetbaar, weinig verplichtingen en financieel aantrekkelijk. Maar die rek is eruit. Aanscherpte handhaving, nieuwe regels en een maatschappelijke kentering maken duidelijk dat structureel werk ook structurele verantwoordelijkheid vraagt. Wie eigenlijk een werknemer is, kan niet langer worden verpakt als ondernemer.
Dat betekent niet dat zelfstandig ondernemerschap verdwijnt. Integendeel. In Limburg barst het van vakmensen die bewust kiezen voor het zzp‑bestaan: timmermannen, monteurs, specialisten die hun waarde kennen en hun zaken goed op orde hebben. Die blijven. Wat verdwijnt, is de schijnzekerheid dat je werk structureel kunt organiseren tegen zzp‑tarieven zonder werkgeverschap.
En dat was eerlijk gezegd ook voor niemand gezond. Niet voor de zzp’er die geen pensioen opbouwde of verzekerd was. Niet voor vaste medewerkers die moesten concurreren met goedkopere krachten. En uiteindelijk ook niet voor de ondernemer zelf. Want wie alleen op prijs stuurt, betaalt later de rekening in verloop, gebrek aan vakmanschap en gemiste continuïteit.
De ondernemer uit Midden‑Limburg verwoordde het treffend: “Ik ben niet duurder uit, ik ben bewuster aan het ondernemen.” Hij werkt nu met een mix van vaste mensen, goed georganiseerde flex en echte zelfstandigen. Het vraagt meer nadenken vooraf, maar het levert rust op.
Dat zien we bij AB Werkt steeds vaker. De reflex om alles weer ‘vast’ te maken is net zo onbeholpen als alles in flex duwen. De oplossing zit in het midden: duidelijke keuzes, eerlijke tarieven en een realistische kijk op risico’s en verantwoordelijkheid. Flexibiliteit blijft nodig, maar niet meer vrijblijvend.
Dat vraagt ook iets van arbeidsbemiddelaars. De tijd van alleen uren leveren is voorbij. Ondernemers verwachten advies, meedenken en perspectief. Niet alleen voor morgen, maar voor het volgende seizoen – of de volgende generatie.
De zzp’er verdwijnt dus niet. Maar goedkoop personeel wel. En misschien is dat wel een van de gezondste ontwikkelingen op onze arbeidsmarkt.
Rob Niesen
Algemeen directeur AB Werkt